13 Μαΐου 2026
Athens Biennale

AB5, Νίκος Κεσσανλής, Ρινόκερος, 1997. Παραχώρηση: Κλάρα Ρωμανού. Φωτογραφία: Δημήτρης Τσουμπλέκας. Άποψη εγκατάστασης από την 5η Μπιενάλε της Αθήνας «ΟΜΟΝΟΙΑ» ( 2015-2017 )

Στη συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε στις 12 Μαΐου, η Μπιενάλε της Αθήνας ανακοίνωσε τη νέα της εποχή, παρουσιάζοντας τόσο τη θεσμική αναδιάρθρωση του οργανισμού όσο και την 8η διοργάνωσή της με τίτλο «ΣΤΑΣΙΣ/ΕΚΣΤΑΣΙΣ», που θα εγκαινιαστεί στις 2 Απριλίου 2027.

 

Athens Biennale

 

Εδώ και δύο δεκαετίες, η Μπιενάλε της Αθήνας επαναπροσδιορίζει τον ρόλο των πολιτιστικών οργανισμών, εξελισσόμενη από μια ανεξάρτητη πρωτοβουλία της εγχώριας εικαστικής σκηνής σε μία από τις πιο δυναμικές και καινοτόμες πλατφόρμες σύγχρονου πολιτισμού στην Ευρώπη. Ως ένα από τα σημαντικότερα διεθνή καλλιτεχνικά γεγονότα σύγχρονης τέχνης στην Ελλάδα, έχει παρουσιάσει μεγάλες εκθέσεις και ένα ευρύ πρόγραμμα παράλληλων δράσεων, συμβάλλοντας ενεργά στον διεθνή καλλιτεχνικό διάλογο μέσα από πειραματικές επιμελητικές πρακτικές και νέες μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης. Η διεθνής της αναγνώριση επισφραγίστηκε και με το βραβείο Πολιτισμού Princess Margriet του European Cultural Foundation το 2015.

 

Με αφορμή τη συμπλήρωση είκοσι χρόνων παρουσίας, η Μπιενάλε περνά σε μια νέα φάση οργάνωσης και ενδυνάμωσης, με στόχο τη βιωσιμότητα και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξή της. Όπως τόνισε ο Poka-Yio ( Πολύδωρος Καρυοφίλης ), συνιδρυτής, Εκτελεστικός και Καλλιτεχνικός Διευθυντής της, η διοργάνωση, που ξεκίνησε το 2005 ως πρωτοβουλία της ίδιας της εικαστικής κοινότητας, επιχειρεί σήμερα μια δεύτερη «αλλαγή παραδείγματος»: από μια ανεξάρτητη αλλά επισφαλή διοργάνωση να εξελιχθεί σε έναν πιο σταθερό και θεσμικά ισχυρό οργανισμό, χωρίς να χάσει τον αιχμηρό και εναλλακτικό χαρακτήρα της. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η Μπιενάλε «φτιάχτηκε από τη σκηνή για τη σκηνή», ενώ βασικός στόχος παραμένει η Αθήνα να διατηρήσει τη θέση της ως μία από τις πιο προοδευτικές Μπιενάλε της Ευρώπης.

 

Η νέα δομή περιλαμβάνει Εποπτικό Συμβούλιο (Board of Trustees), Συμβουλευτική Επιτροπή (Advisory Board) και Συμβουλευτική Επιτροπή Επιμέλειας ( Curatorial Commitee ), με τον Poka – Yio να παραμένει Εκτελεστικός και Καλλιτεχνικός Διευθυντής, διασφαλίζοντας τη συνέχεια της στρατηγικής και του καλλιτεχνικού προσανατολισμού. Η νέα αυτή αρχιτεκτονική συγκεντρώνει σημαντικές προσωπικότητες από την τέχνη, τον πολιτισμό, τη διανόηση και την επιχειρηματικότητα, υπηρετώντας ένα κοινό όραμα για την ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας και του θεσμικού ρόλου της Μπιενάλε της Αθήνας.

 

Το Εποπτικό Συμβούλιο, υπό την προεδρία των Δάκη Ιωάννου και Γιώργου Οικονόμου, αναλαμβάνει τη στρατηγική εποπτεία με στόχο τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα, τη θεσμική ανάπτυξη και τον πολιτισμικό αντίκτυπο του οργανισμού, προσφέροντας οικονομική στήριξη, τεχνογνωσία και διεθνή δικτύωση. Παράλληλα, η μεγάλη καινοτομία της νέας περιόδου είναι η Συμβουλευτική Επιτροπή Επιμέλειας, που συγκροτείται για πρώτη φορά και θα αλλάζει σε κάθε διοργάνωση, συμβάλλοντας στην επιλογή του επιμελητή και στον σχεδιασμό του καλλιτεχνικού προγράμματος.

 

Η 8η Μπιενάλε της Αθήνας, με τίτλο «ΣΤΑΣΙΣ/ΕΚΣΤΑΣΙΣ», θα πραγματοποιηθεί από τις 2 Απριλίου έως τις 27 Ιουνίου 2027, με κεντρικό χώρο το Καπνεργοστάσιο της Βουλής των Ελλήνων και επιμελητή τον Thiago de Paula Souza. Ο επιμελητής με έδρα το Σάο Πάολο έχει συμμετάσχει σε διεθνείς διοργανώσεις, όπως η Μπιενάλε του Σάο Πάολο και η Μπιενάλε του Βερολίνου, ενώ το έργο του εστιάζει στις δυνατότητες της τέχνης να καλλιεργεί νέα πολιτικά και κοινωνικά φαντασιακά μέσα από ζητήματα μεταμόρφωσης, οικειότητας και συλλογικής συνύπαρξης. Ο ίδιος περιέγραψε την προσέγγισή του ως μια διαδικασία ακρόασης και διαλόγου με την πόλη, τους καλλιτέχνες και τους φορείς της Αθήνας, αποφεύγοντας τη λογική του «εξωτερικού επιμελητή» που επιβάλλει μια έτοιμη πρόταση.

 

Η θεματική «ΣΤΑΣΙΣ/ΕΚΣΤΑΣΙΣ» αναπτύσσεται γύρω από δύο έννοιες που, αν και μοιάζουν αντίθετες, αντιμετωπίζονται ως αλληλένδετες. Η «στάσις» παραπέμπει όχι μόνο στη στασιμότητα και την αδυναμία λήψης αποφάσεων, αλλά και σε μια συνθήκη κρίσης, φόβου ή έλλειψης μέσων που χαρακτηρίζει τη σημερινή παγκόσμια πραγματικότητα. Παράλληλα, ο όρος συνδέεται και με την έννοια της αντίστασης και της ανάγκης για αλλαγή. Από την άλλη, η «έκστασις» σχετίζεται με την υπέρβαση, τη μεταμόρφωση, την ένταση και την έξοδο από τον εαυτό, είτε μέσα από τελετουργίες είτε μέσα από συλλογικές και συναισθηματικές εμπειρίες. Για τον Thiago de Paula Souza, το σημείο τριβής ανάμεσα στις δύο έννοιες δημιουργεί ένα ανοιχτό «τοπίο» μέσα από το οποίο η έκθεση επιχειρεί να μιλήσει για τον κόσμο του σήμερα, χωρίς να δίνει εύκολες απαντήσεις, αλλά προτείνοντας νέους τρόπους κατανόησης και συνύπαρξης μέσω της τέχνης.

 

Η ΝΕΑ ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΜΠΙΕΝΑΛΕ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

 

Εποπτικό Συμβούλιο
Προεδρεία:  Δάκης Ιωάννου και Γιώργος Οικονόμου

Ιδρυτικά μέλη:  του Εποπτικού Συμβουλίου:

Αλεξία Αντσακλή – Βαρδινογιάννη, Νινέττα Βαφειά,  Μαρέβα Γκραμπόφσκι – Μητσοτάκη, Δημήτρης Δασκαλόπουλος, Χάρης Δαυίδ, Αλέξανδρος Διογένους, Füsun Eczacıbaşı, Δάκης Ιωάννου, Μάγδα Μπαλτογιάννη – Καλλιτσάντση, Γιώργος Οικονόμου, Ειρήνη Παναγοπούλου.

 

Μέλη της Συμβουλευτικής Επιτροπής:

Χλόη Βαΐτσου, Γεράσιμος Γιαννόπουλος, Ελίνα Κουντούρη, Δημήτρης Κουτσόπουλος, Thomas Oberender,

 

Μέλη της Επιμελητικής Επιτροπής της 8ης Μπιενάλε της Αθήνας αποτελείται από τους Κατερίνα Γρέγου, Massimiliano Gioni, Stefanie Hessler και Gabi Ngcobo.